Προκειμένου να διαχωριστούν οι υπανάπτυκτες χώρες της Αφρικής από τις σχετικά αναπτυσσόμενες χώρες του Μαγκρέμπ, εφευρέθηκε ο όρος «Υποσαχάρια Αφρική». Στην ευρωπαϊκή ήπειρο, η διαχωριστική γραμμή με βάση τους κοινωνικοοικονομικούς δείκτες μετακυλίεται προς τα νοτιοανατολικά και μετά από έξι χρόνια διακυβέρνησης Ν.Δ., η Ελλάδα τίθεται κάτω από τη συγκεκριμένη γραμμή ως μοναδικός εκπρόσωπος της «Υπο-βαλκάνιας Ευρώπης».
Ακόμη και ο παραδοσιακά υπολειπόμενος εταίρος, η Βουλγαρία, ξεπέρασε τη χώρα μας όσον αφορά την αγοραστική δύναμη των πολιτών, με το ελληνικό κατά κεφαλήν ΑΕΠ σε Ισοτιμίες Αγοραστικής Δύναμης (PPS) να είναι μόλις στο 68% του μέσου όρου της Ε.Ε., ενώ ο μέσος μισθός πλήρους απασχόλησης σε PPS είναι ακόμα χαμηλότερα, στο 54% της Ε.Ε.. Την ίδια στιγμή, η εισοδηματική ανισότητα διευρύνεται διαρκώς, με το πλουσιότερο 20% του πληθυσμού να έχει 5,3 φορές υψηλότερο εισόδημα από το φτωχότερο 20% και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει εύλογα θέσει την Ελλάδα υπό επιτήρηση όσον αφορά τον εν λόγω δείκτη, καθώς κρίνεται υπερβολικά υψηλός.
Καθίσταται προφανές ότι η Κυβέρνηση Μητσοτάκη έχει επιλέξει να συντηρήσει την εν λόγω πορεία καθίζησης της αγοραστικής δύναμης, καθώς οι μισθοί παραμένουν καθηλωμένοι στα κατώτατα επίπεδα της Ε.Ε. και η ακρίβεια συνεχίζεται ανεξέλεγκτη, με στόχο τη δημιουργία υπέρογκων πρωτογενών πλεονασμάτων που θα χρηματοδοτούν το «κράτος των απευθείας αναθέσεων». Ο κ. Μητσοτάκης, που κατήγγειλε τα «εξοντωτικά πρωτογενή πλεονάσματα» το 2019, τώρα πανηγυρίζει που τα διογκώνει ακόμη περισσότερο σε οικονομικό περιβάλλον εκτός μνημονίων και υπό τη δημοσιονομική – μετά την κρίση του covid – επιείκεια της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Όπως έχει επισημανθεί από τη Eurostat, στα χρόνια της πανδημικής κρίσης οι κατώτατοι μισθοί αυξήθηκαν ταχύτερα από τον πληθωρισμό τόσο στα περισσότερα κράτη-μέλη της Ε.Ε. όσο και στις υποψήφιες προς ένταξη χώρες, με αποτέλεσμα να αυξηθούν οι πραγματικοί μισθοί σε ολόκληρη την Ευρώπη. Είναι χαρακτηριστικό ότι στη Ρουμανία, ο κατώτατος μισθός έχει αυξηθεί κατά 273%, από 218 ευρώ το 2015 σε 814 ευρώ το 2025, ενώ στη Βουλγαρία η άνοδος έφθασε το 199%, από 184 ευρώ το 2015 σε 551 ευρώ το 2025.
Ακόμη και στο δείκτη της καινοτομίας, σύμφωνα με το Global Innovation Index, η Ελλάδα βρίσκεται κάτω από χώρες όπως η Τουρκία, η Ουγγαρία και η Βουλγαρία καταλαμβάνοντας την 45η θέση για το 2024, ενώ το 2023 βρισκόταν στην 42η. Η χώρα μας, κατά την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, βρέθηκε στην προτελευταία θέση στην ομάδα των «χωρών με μέτριες επιδόσεις καινοτομίας» για το 2024, ενώ συμπεριλήφθηκε στις “widening countries”, δηλαδή στα κράτη-μέλη με σημαντική υστέρηση σε επί μέρους δείκτες της έρευνας και της καινοτομίας.
Το κοινωνικοοικονομικό περιβάλλον στην πατρίδα μας θα μπορούσε κάλλιστα να χαρακτηριστεί ως «δυστοπικό». Η στεγαστική κρίση οξύνεται, με 6 στους 10 εργαζόμενους να αδυνατούν να αγοράσουν πρώτη κατοικία, ενώ 66% των εργαζομένων του ιδιωτικού τομέα δηλώνει ετήσιο εισόδημα έως 15.000 ευρώ. Ενώπιον της εν λόγω κατάστασης, η Κυβέρνηση διέθετε μια μοναδική ευκαιρία να δώσει λύσεις μέσω των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης, αλλά επέλεξε να διαθέσει άτοκα τραπεζικά δάνεια για αγορά ακινήτων 30-40 ετών, τη στιγμή που χώρες, όπως η Ισπανία και η Πορτογαλία, χρηματοδοτούν την κατασκευή 30.000 και 20.000 νέων κοινωνικών κατοικιών αντίστοιχα.
Τα ως άνω ενδεικτικά στοιχεία μαρτυρούν ότι η Ελλάδα απομακρύνεται με ταχείς ρυθμούς από τον ευρωπαϊκό πυρήνα, με τον άλλοτε στρατηγικό στόχο της σύγκλισης να συνιστά όνειρο θερινής νυκτός, μετά από έξι χρόνια διακυβέρνησης της Ν.Δ..
Παρόν της Κυριακής, 29/6/2025